Speedway - udręka czy ekstaza?

W związku z tym, musimy się liczyć również ze specyfiką osobowości samych zawodników. Proszę spojrzeć choćby na gwiazdy motocrossu, MTB, trialu, czy wszelkiego rodzaju „fristajlowych” dyscyplin. Rogate, barwne dusze, szybki i intensywny styl życia, wygląd wyróżniający z tłumu. Jak mawiają w amerykańskich filmach, „Live fast and die young”. Serce roście, mówiąc słowami Mickiewicza, gdy myślimy o luzie, entuzjazmie, radości i satysfakcji, jaką oni z tego czerpią. I w każdej z wyżej wymienionych dyscyplin sportowych kibice to wszystko akceptują, ba, doceniają. A fani żużla wręcz przeciwnie, preferują typ stachanowca, wyrabiającego w warsztacie ponad normę, nie wychodzącego specjalnie przed szereg, skromnego, ambitnego, będącego bohaterem tylko na swej owalnej arenie. Warto więc sobie postawić ważne pytanie: Czy lepsze jest podejście, które prezentują choćby młodzi żużlowcy z Antypodów, czy też typowy, środkowoeuropejski warsztatowy zamordyzm?

Rozpocznijmy więc od tej strony barykady, którą można sobie wyobrazić jako bar z dobrą muzą, dziewojkami i barbecue, pilnowanym przez wydziaranych gości w czapeczkach i kolorowych szortach. W Polsce do zawodników prezentujących coś takiego należą głownie Australijczycy – Davey Watt, Crumpie, Batchelor, Tai Woffinden (dla mnie, to też jest Aussie) no i oczywiście Chris Holder wraz z Darcy Wardem. Jednakże nie jest to domena zawodników z byłej angielskiej kolonii – do zabawowych należą również choćby Lewis Bridger czy Toninho Lindbaeck. Ogromnym plusem jest energia, radość, emocje i ogólny pozytyw bijące z takiego podejścia do sprawy. Żużel, to nie szachy i jeśli w przeciągu minuty można, mówię to będąc brutalnym i całkowicie szczerym, zostać inwalidą (niech to słowo nie zostanie odebrane jako zniewaga dla tych, którzy stracili w speedwayu sprawność) lub nawet umrzeć z klatką piersiową przebitą dechami. Żużlowcy muszą czerpać z życie jak najwięcej, bo taka jest domena gladiatorów – rozpalają populus, lecz w każdej sekundzie płomyk w ich sercach może zgasnąć. Nie patrzmy więc na to z pogardą, niesmakiem i wrzucaniem na nich od plejbojów, gwiazdorków, pajacy i alkoholików! Zwłaszcza, że w większości są to ludzie młodzi, nieźle zarabiający, podróżujący, a także mogący korzystać z pewnych przymiotów wojownika, czyli chwały i podziwu. Nie zapominajmy również, że to wszystko kosztuje spory nakład pracy i nawet, jeśli żużlowcy piją, palą, imprezują, to nie trwa to non stop! Przecież każdy ma tego rodzaju potrzeby, ale jak zawodnik zrobi coś z włosami, wyda więcej kasy w barze, czy po prostu zapali szluga ze znajomymi na imprezie, to od razu są hasła, że zmarnowany talent, że sodówka, że to, że sramto. Oczywiście żeby nie było – każdy kij ma dwa końce. Niestety, przysłowiowa sodówka potrafi uderzyć do bani, ale są sposoby, by temu zapobiec. W Polsce jednak bywa z tym problem, ponieważ żyjemy w kraju o tak wielkim dobrobycie (tak, to jest sarkazm), że młodzi chłopcy z pełnymi portfelami, namawiani często przez kumpli potrafią przesadzić. Generalnie jednak, jestem na „tak”, dla typowo ekstremalnego, luzackiego podejścia do żużla. Są to współcześni gladiatorzy – bawią tłum, mogą zginąć, mają kobiety i wino. Kropka.

Druga strona barykady – szare pomieszczenie oświetlone jarzeniówkami, myjka, ludzie pizgają k***ami, smar, narzędzia, radio zet, plakat z cyckami, czasem wódeczka przegryziona czym się da. Stuprocentowi faceci, wielkie ego, męski klimat. Tytani pracy zawsze byli doceniani za determinację, ambicję, nieustępliwość i trud wkładany w osiągnięcie sukcesu. Plusy tego sposobu działania są oczywiste – zawodnik skupia się tylko i wyłącznie na wykonywanym zawodzie, nieustannie się doskonali, zżywa się ze sprzętem, klubem i torami na tej samej zasadzie, co żołnierze z karabinem. I nawet jeśli czasem aspera nie pozwalają takiemu zawodnikowi sięgnąć astra, to wyniosą go zwykle w bardzo wysokie miejsce. Jednak druga strona medalu nie jest już tak wspaniała. Jako, że jestem prostym człowiekiem, lubię tłumaczyć poprzez analogie, więc… proszę się nie śmiać. Porównam żużel do frytek. Załóżmy, że waszą ulubioną szamą są piękne, złociutkie, chrupiące fryteczki. Kochacie je jeść o każdej porze dnia, w każdym humorze, z keczupem, czy sosem czosnkowym. Jednak jeśli będziecie dosłownie żreć fryty codziennie, na śniadanie, obiad i kolację, to po pewnym czasie zauważycie, że te frytki jakieś takie zbyt miękkie lub za twarde, obłe w smaku, ociekają tłuszczem, a ten sos, to w ogóle śmierdzi, a keczup jest zbyt czerwony, a na dodatek można się zabić, jeśli kuchenka gazowa mi wybuchnie. Rozumieją? Żyjąc w nieustannej kombinacji: klub, myjka, warsztat, stadion, bus, klub, warsztat, stadionowy bar, myjka, można poczuć się jak w klatce, nabrać pewną niechęć i zatracić radość z czegoś, co tak bardzo się kochało. Dotoczy to również młodych zawodników, którzy często zamiast trzymać rękę swej ukochanej trzymają pędzelek umoczony w ropie i zmywają nim znamiona wczorajszego treningu. Trzeba mieć choć kawałek różnorodności w życiu! To nie jest średniowiecze, że dla chłopa świat poza wiochą się kończy. Podejście również na wielki plus, ale bez „zamordyzmu”.

Reasumując, bo i na to przyszła pora, problem rzucony na początku tekstu jest nie do rozstrzygnięcia. Każda strona ma swoje wady i zalety, szala nigdzie się nie przechyla. Uważam jednakże, iż w każdym klubie nad zawodnikami powinien czuwać psycholog, który pomoże wydobyć im z żużla najwięcej radości, a także odnaleźć złoty środek między tą, a innymi dziedzinami życia. Tylko broń Boże niech nie działa to na esbeckich zasadach konfitury i donosicielstwa, np. „Panie prezesie, bo tutaj z Michałem pewne problemy są…”, lecz wzajemnego kumpelstwa i szacunku. A my, kibice, tylko podziwiajmy, bo dla kogo oni to robią, oprócz tego, że dla siebie i swych rodzin? Nie krzyczmy jak Rzymskie bydło oglądające walki w podziemiach w serialu „Spartakus” („kundel na kundlu, dopóki Charon nie przybędzie”), lecz adorujmy, oddajmy im cześć jak największym mistrzom areny, dawcom rozrywki oraz emocji tak potrzebnych, by rozświetlić nasze szare żywoty. A zawodnikom pozwólmy się delektować ich pasją na swój własny sposób, nie narzucajmy im tego. W końcu każdy jest kowalem swego losu i tylko oni powinni mieć wpływ na to, czy speedway dla nich to udręka, czy ekstaza.

---

---